ב"ה, שושן פורים, ה'תשכ"ו
ברוקלין, נ.י.
צו דער 24'טער יערלעכער מסיבה פון די "נציבי הישיבה" תומכי-תמימים ליובאוויטש אין מאנטרעאל, ה' עליהם יחיו
שלום וברכה!
אזוי ווי די יערלעכע מסיבה קומט היי-יאר פאר געציילטע טעג נאך פורים, איז צו האפן, אז די אנטיילנעמער וועלן שטיין אונטער דעם פרישן
איינדרוק פון דעם באדייטונגספולן יום-טוב, וואס אונטערשטרייכט אז בא אידן איז יעדע דערמאנונג פארבונדן מיט מעשים (נזכרים ונעשים פורים דערמאנט אונז וועגן א צייט ווען אידן זיינען געווען אין גלות, אבער אונטער ליבעראלע און פריינטלעכע הערשער, אנהויבנדיג מיט כורש מלך פרס, וועלכער האט די פארטריבענע אידן אין גלות בבל געגעבן פרייהייט און זעלבסשטענדיקייט אין א גרויסער מאס. אויך אונטער אחשורוש'ן האבן זיי גענאסן פרייהייט אין רעליגיעזן, עקאנאמישן און פאליטישן לעבן, אונטער דער גייסטיגער פירערשאפט פון מרדכי הצדיק, א מיטגליד פון סנהדרין און אן אנגעזעענע פיגור אין קעניגלעכן פאלאץ )יושב בשער המלך). מרדכי האט קיינמאל ניט פארגעסן, אז ער שטאמט פון ירושלים, און אז ער געפינט זיך אין גלות (אשר הגלה מירושלים גו'). עס זיינען אבער געווען אידן וועלכע האבן געוו[א]לט פארגעסן ירושלים און דעם בית-המקדש, און האבן געהאלטן פאר א כבוד און גליק אנטייל צו נעמען אין דער טריפה קעניגלעכער סעודה, און דאס האט געבראכט צו דער גזירה פון המן הרשע.
מרדכי האט געוואוסט, אז דער וועג צו צעשטערן המן'ס גזירה איז דורך פארשטארקען און אויסברייטערן דעם תורה-טרייען חינוך פון די אידישע קינדער.
דערציילן אונז די חכמים, זכרונם לברכה, אז מרדכי האט פארזאמלט פיל טויזנטער קינדער און האט מיט זיי געלערנט תורה - מיט אזא באגייסטערונג, אז זיי זיינען געווען גרייט צו גיין צוזאמען מיט מרדכי'ן אויף קידוש-השם, און דאס האט צונישט געמאכט אלע גזירות פון המן הרשע.
און אויך נאך דעם גרויסן נצחון, ווען מרדכי איז באשטימט געווארן אויף המן'ס ארט אלס משנה למלך און זיין רום האט דערגרייכט אין אלע מדינות, איז ער שטענדיג און אומעטום געווען בארימט אלס מרדכי היהודי - "דער איד מרדכי", ווייל ער האט זיך שטענדיג און אומעטום געפירט אלס א שטאלצער תורה-איד, און דאס איז געווען זיין גאנצע מציאות, זיין אמת'ער "איך".
די געשיכטע פון פורים איז א קלארע אנווייזונג פאר אלע צייטן און אומשטענדן.
מרדכי און אסתר זיינען לעבעדיגע מוסטערן פאר אידן, מענער און פרויען, אין אלע דורות, אויך אין אונזער צייט. און דער נס פורים איז אן אייביגער דערמאנער, אז תורה-טרייער חינוך פון אידישע קינדער איז דער סוד און יסוד פון דער עקזיסטענץ און צוקונפט פון אידישן פאלק.
אונטער דעם איינדרוק פון די אויבנדערמאנטע גרונט-געדאנקען פון פורים, וועט האפענטלעך יעדער איינער און איינע פון די אנטיילנעמער זיכער בעסער אפשאצן די לעבענסוויכטיגע ארבעט פון דער ליובאוויטשער ישיבה אין מאנטרעאל און וועט זיך נעענטער אידענטיפיצירן מיט דער חינוך טעטיקייט פון אט דעם גרויסן תורה-מוסד וואס האט זיך דערווארבן אזעלכע ווייטגרייכנדע פארדינסטן.
איך שיק מיין באגריסונג צו אלע חשובע געסט און אנטיילנעמער, מיט דער אינערלעכער ברכה, אז די אונטערנעמונג זאל דורכגעפירט
ווערן מיט גרויס הצלחה אין אלע הינזיכטן. דער זכות פון הפצת
התורה והמצוות זאל ביישטיין אז אלע ענינים, סיי כללות'דיגע סיי פערזענלעכע, זאלן זיין אין אן אופן פון מרבין בשמחה, בגשמיות וברוחניות גם יחד.
בכבוד ובברכה להצלחה ולבשורות טובות
מ. שניאורסאהן
נדפסה בלקו"ש ח"ו ע' 380, והושלמה עפ"י צילום האגרת.
נזכרים ונעשים: אסתר ט, כח. וראה רמ"ז בס' תיקון שובבים. הובא ונת' בס' לב דוד (להחיד"א) פכ"ט.
מרדכי הצדיק, א מיטגליד פון סנהדרין: ראה מגילה יג, ב. טז, ב.
יושב בשער המלך: אסתר ב, יט. ועוד.
אשר הגלה מירושלים גו': שם, ז.
און דאס האט געבראכט צו דער גזירה: ראה לקו"ש חל"א ע' 170 ואילך. "רשימות" חוברת לג ע' 19 ואילך, ובהנסמן שם.
דערציילן אונז די חכמים, זכרונם לברכה: ראה אסת"ר פ"ט, ד. פ"י, ד. ועוד.
משנה למלך..מרדכי היהודי: אסתר יו"ד, ג.
מרבין בשמחה: תענית כט, סע"א. מג"א או"ח סו"ס תרפו.
B"H, Shushan Purim, 5726.
Brooklyn, NY.
Shalom u'Vrachah!
As this year's annual gathering takes place just a few days after Purim, it is hoped that the participants will still be under the fresh impression of this meaningful festival, which emphasizes that for a Jew every remembrance is connected with action (nizkarim ve-naasim—remembrances and actions). Purim reminds us of a time when Jews were in exile but under liberal and friendly rulers, beginning with Koresh king of Persia who granted the exiled Jews in Babylon freedom and autonomy to a great extent. Even under Achashverosh they enjoyed freedom in religious, economic, and political life under the spiritual leadership of Mordechai HaTzaddik—a member of the Sanhedrin and an esteemed figure in the royal palace (yoshev b'sha'ar ha-melech—"sitting at the king's gate").
Mordechai never forgot that he originated from Jerusalem and that he was in exile (asher higleh miYerushalayim—"who was exiled from Jerusalem"). However, there were Jews who wanted to forget Jerusalem and the Beis HaMikdash and considered it an honor and fortune to participate in the non-kosher royal feast. This led to Haman's evil decree. Mordechai knew that the way to nullify Haman's decree was by strengthening and expanding Torah-true education for Jewish children.
Our sages tell us that Mordechai gathered many thousands of children and learned Torah with them—with such enthusiasm that they were ready to go together with Mordechai for kiddush Hashem (sanctification of G‑d's name), which nullified all decrees of Haman HaRasha. Even after the great victory when Mordechai was appointed in Haman's place as viceroy to the king and his fame spread throughout all provinces, he was always known everywhere as "Mordechai HaYehudi"—the Jew Mordechai—because he always conducted himself everywhere as a proud Torah Jew; this was his entire being, his true "I."
The story of Purim is a clear directive for all times and circumstances. Mordechai and Esther are living examples for Jews—men and women—in every generation, including our own. The miracle of Purim is an eternal reminder that Torah-true education for Jewish children is both the secret and foundation of the existence and future of our people.
Under these fundamental ideas from Purim, hopefully each participant will better appreciate the vital work of the Lubavitcher Yeshiva in Montreal and will more closely identify with its educational activities—this great Torah institution which has earned such far-reaching merit.
I send my greetings to all distinguished guests and participants with an inner blessing that this undertaking should be carried out with great success in every respect. May the merit of spreading Torah and mitzvos stand so that all matters—both communal and personal—should be in a manner of marbin b'simchah (increasing joy), materially and spiritually together.
Summary
Pride in Jewish identity comes from unwavering dedication to Torah values. The Rebbe teaches that true success for individuals and communities depends on strengthening authentic Torah education for children—a lesson drawn from Mordechai’s example on Purim.